پنج شنبه , ۳۰ آبان ۱۳۹۸
صفحه اصلی / بورس را استارت بزن / سبدگردانی چیست و چه اصول و قوانینی دارد؟

سبدگردانی چیست و چه اصول و قوانینی دارد؟

بازار بورس محیطی است که تفاوت‌های بسیار زیادی با محیط‌هایی که در آن بزرگ ‌شده‌ایم دارد. که شناخت و درک آن احتیاج به آموزش، مطالعه، تمرین و تکرار و تجربه دارد. به همین دلیل افرادی که تمایل به یادگیری یا زمان کافی برای آن را ندارند، از طرفی می‌خواهند از مزایای سودآور این بازار بهره‌مند باشند به سبدگردان­ ها روی می‌آورند. در این مقاله گروه تحقیقاتی کالج تی بورس قصد دارد شما را با تمامی جوانب سبدگردانی آشنا سازد.

سبدگردانی

سبدگردانی چیست؟

سبدگردانی که یک خدمت مالی برای سرمایه داران است در بازار پورس جهان بیش از نیم‌ قرن قدمت دارد. هرچند که بطور غیر رسمی بازار بورس اوراق بهادار تهران چند دهه سبدگردانی انجام می‌شد اما سبدگردانی پس از ایجاد صندوق های سرمایه گذاری مشترک رونق گرفت.

حتما بخوانید: حق تقدم در بازار بورس به چه معناست؟ و چگونه می توان از آن استفاده کرد؟

در سبدگردانی چیدمانی صحیح از دارایی‌های مختلف اعم از سهام، صندوق های سرمایه گذاری، اوراق خزانه، اوراق سکه بهار آزادی و … داریم که به شخص خاصی تعلق دارد. به عبارت ‌دیگر سبدگردانی تصمیم به خرید و فروش یا نگهداری اوراق بهادار به ‌نام سرمایه گذار خاص است (مالکیت سبد کاملاً متعلق به سرمایه گذار است) که توسط سبدگردان در قالب قراردادی مشخص، جهت کسب سود برای سرمایه گذار مورد نظر رخ می‌دهد.

کارمزد سبدگردانی چگونه محاسبه می‌شود؟

سبدگردانی یا مدیریت پورتفوی خدمتی است که شرکت های دارای مجوز سبدگردانی و برخی از کارگزاری های بورس اوراق بهادار برای افراد سرمایه دار دارند. شرکت سبدگردانی از چندین شخص خبره تشکیل شده است که در معامله گری تبحر دارند. وظیفه این افراد کسب سود برای سرمایه داران است که با توجه به قرارداد مابین آن‌ها یک میزان مشخصی کارمزد دریافت می‌کنند. پس از انتخاب سبدگردان مناسب، با یک گروه حرفه‌ای عقد قرارداد می‌شود. کارمزد سبدگردانی بر اساس مقررات و مصوبات سازمان بورس و اوراق بهادار و قرارداد منعقد شده با مشتریان محاسبه می‌شود. اصولاً این کارمزد از دو بخش کارمزد ثابت و کارمزد درصدی (کارمزد مدیریت و کارمزد عملکرد) تشکیل شده است.

فرض کنید که سبدگردان و سرمایه گذار با هم توافق می‌کنند که ۳۰ درصد سود کل پورتفوی به عنوان کارمزد به سبدگردان تعلق گیرد. مثلاً سرمایه گذاری که ۱۰۰ میلیون تومان سرمایه گذاری کرده و در پایان مدت قرارداد به مبلغ ۱۰۰ میلیون تومان سودآوری رسیده باشد. سی میلیون به سبدگردان به عنوان کارمزد تعلق می‌گیرد.

حتما بخوانید: شرکت تامین سرمایه چیست و چه نقشی را در بازار ایفا می‌کنند؟

در روش دیگر سبدگردان کارمزد ثابت (کارمزد مدیریتی) علاوه بر کارمزد درصدی دریافت می‌کند. برای مثال در قرارداد ثبت می‌شود سبدگردان ۲۰ درصد سود سالیانه ثابت دریافت کند و هرچقدر که پورتفوی از این مبلغ قرارداد بیشتر سودآور باشد مجدد یک پنجم سود به سبدگردان اختصاص یابد.

همان‌طور که بدیهی است منافع سبدگردان در جهت افزایش بازدهی پورتفوی سرمایه گذار است. پس تمامی تلاش خود را انجام می‌دهد تا هر چه بیشتر برای سرمایه گذار سودآور باشد و این یک معامله برد-برد است.

سبدگردان مناسب چه ویژگی‌هایی دارد؟

  • سابقه و عملکرد مناسب سبدگردان
  • گروه مدیریتی مناسب و حرفه‌ای
  • تعداد و حجم سبدهای تحت اختیار
  • معروفیت و خوش‌نامی در بازار بورس

سبدگردانی و سبدگردان

نهادهای مالی دارای مجوز برای سبدگردانی را می‌توانید در این لینک ببینید.

از طریق لینک ذیل فایل‌های و فرم‌های سبدگردانی را می‌توانید دانلود کنید.

دانلود فایل‌های و فرم‌های سبدگردانی

حتما بخوانید: چرا در بورس سرمایه گذاری کنیم؟

اصطلاحات پرکاربرد در قراردادهای سبدگردانی

در ادامه با برخی اصطلاحات پرکاربرد در قراردادهای سبدگردانی آشنا خواهیم شد.

۱- سرمایه گذار:

شخصی حقیقی یا حقوقی است که دارایی نقدی خود را جهت مدیریت سرمایه در اختیار سبدگردان قرار می‌دهد.

۲- سبد اختصاصی:

دارایی‌هایی که در پورتفوی سرمایه گذار قرار دارد و با توجه به قرارداد (و متمم‌های آن) که بین سرمایه دار و سبدگردان بسته شده است در دست سبدگردان است.

۳- سبدگردانی:

سبدگردانی به فرایندی گفته می‌شود که در آن مدیریت دارایی سرمایه دار به عهده سبدگردان است. در این موقعیت سبدگردان تصمیم به خرید و فروش سهام یا هرگونه سرمایه گذاری مجاز در سبد اختصاصی جهت کسب سود برای سرمایه گذار است.

سبدگردانی و سبدگردان

۴- سبدگردان (پرتفوگردان):

شخصی است که سرمایه را مدیریت می‌کند و مسئولیت نظارت بر آن را در ازای دریافت کارمزدی مشخص پذیرفته است.

حتما بخوانید: بازار فرابورس چیست و چه تفاوتی با بورس دارد؟

۵- قرارداد:

منظور از قرارداد، قرارداد مورد اشاره میان شرکت سبدگردان و سرمایه دار است.

۶- متمم قرارداد:

هرگونه اعمال تغییر در بندهای قرارداد از جمله افزایش سرمایه‌ توسط سرمایه گذار یا برداشت سرمایه در سبد اختصاصی، با اضافه کردن متمم به قرارداد امکان‌پذیر است. توجه داشته باشید متمم‌های قرارداد باید به امضای طرفین قرارداد برسد.

۷- کد سبد:

برای همه قراردادهای سبدگردانی از طرف سازمان بورس اوراق بهادار یک کد اختصاصی صادر می‌شود، این کد اختصاصی با حروف PRX آغاز می‌شود. این کد نشانگر یک قرارداد سبدگردانی هستند که تمام دارایی‌های آن به سرمایه گذار تعلق داشته و مدیریت آن توسط سبدگردان انجام می‌شود.

۸- کارمزد مدیریت و عملکرد:

کارمزد دریافتی از طرف گروه سبدگردانی با توجه به قرارداد میتواند کاملا متغییر باشد. اصولا از دو بخش کارمزد ثابت و کارمزد عملکرد تشکیل شده است. کارمزد ثابت مبلغ کمی است که صرفا برای مدیریت بر پورتفوی دریافت میشود ولی کارمزد عملکرد وابسته به میزان دارایی پورتفوی و میزان سودآوری پورتفوی متغییر خواهد بود. نهایتا طرفین قرار داد میزان کارمزد را در قرارداد تعیین خواهند کرد.

نتیجه‌گیری

سبدگردانی یکی از خدمات مالی برای شخصی خاص است که قصد سرمایه گذاری در بازار بورس را دارد. افراد سرمایه داری که دانش لازم برای سودآوری در بازار بورس را ندارند، سرمایه خود را طبق قراردادی مشخص در قالب یک پورتفوی در اختیار افراد خبره این کار قرار می‌دهند. افراد سبدگردان با هدف کسب سود برای سرمایه گذار، پورتفوی شخص را مدیریت می‌کند و هدف آن‌ها کسب سود هر چه بیشتر برای سرمایه گذار است. چراکه با سودآوری بیشتر سبدگردان هم کارمزد بیشتری دریافت می‌کند.

نویسنده | ریحانه فرازی

ریحانه فرازی
دانش آموخته کارشناسی ارشد نانو مواد از پژوهشگاه مواد و انرژی کرج هستم. یک سال سابقه فعالیت در بورس اوراق بهادار و تحلیل گری دارم. همچنین پشتیبان دوره های آموزش حرفه ای بورس در کالج تی‌ بورس هستم.

این مطالب را نیز ببینید!

عرضه اولیه

 فرایند خرید عرضه اولیه و زمان فروش آن

خرید عرضه اولیه در بورس معمولا از جمله فعالیت هایی است که به سرمایه گذاران …

یک دیدگاه

  1. علی اکبر شریف

    سلام ممنون از اینکه مطالب جامع و کامل گذاشتین تشکر

    باتشکر شریف

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *